De 9 mooiste heidewandelingen in Nederland
Laatse update
Een heidewandeling in Nederland brengt je naar uitgestrekte vlaktes vol zoet geurende heidestruiken. Van half augustus tot begin september bloeien de heidevelden in hun volste pracht. Je wandelt over paarse tapijten die zich uitstrekken tot de horizon, terwijl bijen en vlinders hun werk doen.
Nederland heeft veel prachtige heidegebieden verspreid over het hele land. Van de bekende Veluwse heuvels tot de stille Drentse vlaktes, van de duinheide aan de kust tot de zuidelijke zandverstuivingen. We zetten de mooiste heidewandelingen voor je op een rij. Trek je wandelschoenen aan en ga op een heidewandeling tijdens de mooiste periode van het jaar.
Heidewandeling op de Veluwe
De Veluwe staat bekend om zijn uitgestrekte heidevelden en ruige zandverstuivingen. Hier vind je enkele van de bekendste heidegebieden van ons land, waar edelherten en wilde zwijnen leven tussen de paarse bloemen. Een heidewandeling op de Veluwe is daarom altijd een avontuur vol natuurpracht.
Posbank: eindeloze paarse heuvels op de Veluwezoom
De Posbank biedt misschien wel het meest beroemde heide-uitzicht van Nederland. Bovenop de 90 meter hoge heuvel bij Paviljoen de Posbank kijk je in augustus uit over een golvende zee van paarse hei tot aan de horizon. Een mooie heidewandeling is de wandeling in Gelderland van station Dieren naar Rheden. Onderweg wandel je door de Onzalige Bosschen en klim je via het rolstoelvriendelijke zigzagpad naar het panoramapunt.
Startpunt: Station Dieren of Bezoekerscentrum Veluwezoom, Heuvenseweg 6, Rheden
Parkeren: Gratis bij Bezoekerscentrum Veluwezoom
Routemarkering: Gele NS-pijlen, 11 km (Dieren-Rheden) of 15 km (Dieren-Velp)
Belangrijk om te weten: Vermijd weekenden voor meer rust, flinke klimmetjes, stevige wandelschoenen aanbevolen
Radio Kootwijk: heidewandeling tussen kathedraal en zandwoestijn
Radio Kootwijk is een unieke heidewandeling die cultuur en natuur verbindt. Je start bij het imposante Art Deco-zendgebouw midden op de heide, ook wel de ‘Kathedraal van de Veluwe’ genoemd. Vandaar loop je de uitgestrekte Kootwijkerzand op, de grootste actieve zandverstuiving van West-Europa, omgeven door paarse heidevelden. Onderweg kom je langs schaapskooi Hoog Buurlo, waar Veluwse heideschapen het landschap open houden. Deze heidewandeling geeft je het gevoel van een woestijnwandeling in eigen land.
Startpunt: Parkeerplaats Hoog Buurloseweg, Radio Kootwijk
Parkeren: Beperkte capaciteit bij Radio Kootwijk aan de Hoog Buurloseweg
Routemarkering: Bordjes “Heidewandeling Radio Kootwijk”, 12,5 km rondwandeling
Belangrijk om te weten: Veel mul zand, hoge wandelschoenen nodig, weinig schaduw en horeca
Deelerwoud: wild spotten tussen de heidevelden
Het Deelerwoud is een rustig heide- en bosgebied waar je bijna gegarandeerd wild tegenkomt. Tijdens een heidewandeling in dit gebied kun je oog in oog staan met edelherten, reeën en wilde zwijnen. De heidevelden hier zijn minder druk bezocht dan de Posbank, waardoor je in alle stilte kunt genieten. Ga vroeg in de ochtend of rond zonsondergang voor de beste kansen om wild te spotten. In september hoor je hier tijdens de hertenbronst het burlen, wat deze heidewandeling extra bijzonder maakt.
Startpunt: Parkeerplaats Deelerwoud aan de Delenseweg
Parkeren: Gratis aan Delenseweg, ter hoogte van boswachterij Deelen
Routemarkering: Diverse gemarkeerde rondwandelingen 6-9 km
Belangrijk om te weten: Vroeg/laat op de dag beste wildkansen, honden niet toegestaan
Mooiste heidewandelingen in Noord-Nederland
In Drenthe en omliggende provincies vind je de grootste aaneengesloten heidevelden van Nederland. Een heidewandeling hier brengt je over hoogvenen en historische heidevelden vol grafheuvels en hunebedden. Ook de Sallandse Heuvelrug in Overijssel biedt glooiende heides met veel minder mensen dan op de Veluwe.
Dwingelderveld: eindeloze stille heide in Drenthe
Dwingelderveld is een must voor heideliefhebbers. Het is Nederlands grootste natte heidegebied, ook wel de ‘grote stille heide’ genoemd. Hier dwaal je uren rond over paarse velden zonder iemand tegen te komen, behalve misschien een kudde Drentse heideschapen die vredig staan te grazen. Onderweg passeer je stille vennetjes en bosschages. Het gebied ademt de sfeer van vroeger tijden. Deze heidewandeling heeft meerdere gemarkeerde routes: een populaire korte route van 5 km start bij Ruinen, een langere van 12 km bij Spier. Wie rust zoekt, vindt hier de perfecte heidewandeling weg van alle drukte.
Startpunt: Bezoekerscentrum Dwingelderveld, Benderse 22, Ruinen
Parkeren: Gratis bij Buitencentrum Ruinen of parkeerplaats bij Spier
Routemarkering: Geel gemarkeerd 5 km rondje of 12 km boswachterspad (paarse paaltjes)
Belangrijk om te weten: Natte heide na regen drassig, waterdichte schoenen aanbevolen
Ga langs bij een specialist in de buurt
Ga langs bij een specialist in de buurt
Bij wandelschoenen wil je zeker weten dat ze écht goed zitten. Ga langs bij een van onze officiële Hanwag-dealers en zij helpen je met persoonlijk advies over de juiste pasvorm, het geschikte schoenmodel én welke wandelschoen past bij het terrein en de tochten die jij voor ogen hebt; of je nu een ontspannen boswandeling maakt of de bergen in trekt. Zo weet je zeker dat je comfortabel én met de juiste schoenen op pad gaat.
Fochteloërveen: wandelen over levend hoogveen
In het Fochteloërveen ervaar je een heel andere heidewandeling. Hier loop je over een zeldzaam hoogveenmoeras. Onder de veenmos-begroeiing zit een sponsachtige, kletsnatte laag turf. Bomen maken hier nauwelijks kans, waardoor je een weids uitzicht hebt over een halfopen landschap van veenplassen, heide en trilveen. Fochteloërveen is een van de laatste levende hoogvenen van Nederland, zo speciaal dat zelfs kraanvogels hier broeden. Een heidewandeling in dit unieke gebied laat je kennismaken met een zeldzaam ecosysteem.
Startpunt: Parkeerplaats bij uitkijktoren De Zeven, Fochteloo
Parkeren: Klein parkeerterrein Peelrug (Fochteloo), gratis
Routemarkering: 2,8 km Hoogveenpad (vlonderroute) tot 6 km (paarse paaltjes)
Belangrijk om te weten: Kwetsbaar gebied, sommige delen afgesloten, muggenrijk in zomer
Sprengenberg: glooiende paarse heuvels in Overijssel
De Sprengenberg in Nationaal Park Sallandse Heuvelrug trakteert je op heuvelachtige heidevelden zover het oog reikt. Je waant je bijna in het buitenland: het landschap golft en kleurt in augustus felpaars tegen de blauwe lucht. Begin je heidewandeling bij bezoekerscentrum Erve De Pas in Haarle, een ideaal startpunt met horeca. Je kunt kiezen uit meerdere routes: de Trage Tocht Sprengenberg van 8,5 km of de kortere Landgoedwandeling van 5,5 km. Deze heidewandeling over de Overijsselse heuvels biedt je een gevoel alsof je in Schotland wandelt.
Startpunt: Natuurmonumenten Bezoekerscentrum Erve De Pas, Haarle
Parkeren: Bij Erve De Pas, volg borden vanaf N35
Routemarkering: 8,7 km Trage Tocht (wit/rood) of 5,6 km landgoedwandeling (groen)
Belangrijk om te weten: Stevige klimmetjes, goede conditie vereist, honden aangelijnd toegestaan
Heidewandeling in de duinen
Noord-Hollandse duinheide biedt een unieke combinatie van ziltige zeelucht en paarse heidevelden. Deze heidewandeling voert door het hoogste duin van Nederland en langs kleurrijke heidevegetatie waar je de kust kunt ruiken. Zo zie je hoe prachtig wandelen in Noord-Holland kan zijn!
Schoorlse Duinen: klimmen door duinen vol heide
Nationaal Park Schoorlse Duinen heeft niet alleen het hoogste duin van Nederland, maar herbergt ook prachtige paars bloeiende heidevelden middenin het duinlandschap. De combinatie van zilte zeelucht, zand en heide die het wandelen langs de kust te bieden heeft is uniek. De Duinheidewandeling Schoorl van 11 km start bij Buitencentrum Schoorl. Je begint met een klim naar het uitzichtpunt op het Brede Duin, vanwaar je uitkijkt over zowel de duinen als de heide. Vervolgens slingert het pad door naaldbos naar open heidevlakten waar je bijen en vlinders ziet zoemen.
Startpunt: Buitencentrum Schoorlse Duinen, Oorsprongweg 1, Schoorl
Parkeren: Betaald bij Buitencentrum, alternatief De Berenkuil
Routemarkering: Paarse route 11 km rondwandeling, verkortingen mogelijk
Belangrijk om te weten: Route begint met duinklim, hondenverbod op heidestuk
Ook op de Waddeneilanden vind je heide. Op Texel voert de Bollekamer-route je door duinheide vol konijnen en Schotse hooglanders. Een korte maar verrassende heidewandeling van 3 km.
Zuidelijke heidegebieden
In Noord-Brabant en Limburg kleuren de heidevelden misschien wat later dan op de Veluwe, maar ze zijn minstens zo mooi. Een heidewandeling hier toont je grote contrasten: van droge zandduinen in Brabant tot groene heuvels in Limburg waar paarse hei tussen bossen verscholen ligt.
Loonse en Drunense Duinen: eindeloze zandverstuiving met paarse accenten
Nationaal Park Loonse en Drunense Duinen biedt een spectaculaire heidewandeling. Je loopt door een van de grootste zandverstuivingen van West-Europa, met plotseling opdoemende stukjes heide tussen het zand. In augustus vormen die eilandjes van paarse hei een kleurrijk contrast tegen de gouden duinen. Een mooie route start bij De Roestelberg en is 6 km lang. Doordat zand constant verplaatst, ziet het landschap er elke keer anders uit. Geen heidewandeling is hier hetzelfde, wat dit gebied zo bijzonder maakt voor natuurliefhebbers.
Startpunt: Café De Roestelberg, Kaatsheuvel
Parkeren: Betaald bij De Roestelberg, gratis alternatief Bosch en Duin (Udenhout)
Routemarkering: 6 km gele route “Heide en Zand” rondwandeling
Belangrijk om te weten: Veel mul zand, geen schaduw, zonnehoed en water nodig
Brunssummerheide: bloeiende hei in het Limburgse heuvelland
De Brunssummerheide laat zien dat zelfs in het heuvelachtige Zuid-Limburg de hei prachtig kan bloeien. Dit natuurgebied bij Heerlen combineert glooiende heidevelden met bossen en vennetjes. Je wandelt hier over heuvels waarbij na elke klim een nieuw panorama wacht. Er is een heidewandeling van 5 km langs het Blauwe Meer, een helder ven midden op de hei. Uniek is ook het Beleefpad van 1 km, een verhard pad voor wie minder mobiel is of met de kinderwagen komt. Deze heidewandeling in Limburg toont je een heel ander gezicht van Nederland.
Startpunt: Natuurcentrum Brunssummerheide, Schaapskooiweg 99, Heerlen
Parkeren: Grote parkeerplaats bij het Natuurcentrum (gratis)
Routemarkering: 5 km rode route plus 1 km Beleefpad (verhard)
Belangrijk om te weten: Enig hoogteverschil, honden meestal aangelijnd toegestaan
Iets noordelijker in Limburg ligt Landgoed Mookerheide, waar je naast bloeiende hei ook historische elementen vindt zoals een jachtslot en oude fortificaties. De wandeling in Limburg van 5 km combineert natuur en cultuur.
Voorbereid op pad tijdens de mooiste heidewandelingen van het jaar
Een heidewandeling vraagt om de juiste voorbereiding om er optimaal van te kunnen genieten. Van een ontspannen 3 km wandeling tot een zware tocht over heuvels, met de juiste planning haal je er nog meer uit. Check vooraf de bloeitijd: meestal is half augustus ideaal, maar dit kan per jaar en regio verschillen. Kleed je op het terrein en het weer: heidevelden bieden weinig schaduw, dus op zonnige dagen zijn zonnebrand en voldoende water nodig.
Vergeet ook niet dat op veel heides zandgrond domineert, wat betekent dat goede enkelondersteunende wandelschoenen belangrijk zijn. Hoge wandelschoenen geven extra steun in mul zand of ongelijk terrein. Respecteer de natuur: blijf op paden, houd de hond aan de lijn waar verplicht en laat geen afval achter. Met de juiste voorbereiding wordt elke heidewandeling een onvergetelijke ervaring vol paarse pracht.
Emma Posthumus
Is gek op alles wat met buiten zijn te maken heeft, in binnen- en buitenland. Wandelt het meest in haar geliefde provincie Groningen. Favoriete reizen: kamperen op Vlieland of rondtrekken door IJsland.
